Opublikowano Dodaj komentarz

Język niemiecki w Szwajcarii

Grüezi! Wie gaht’s, jeśli to powitanie brzmiało dla Was dziwnie, spieszę z wyjaśnieniem – była to szwajcarska wersja niemieckiego „Guten Tag, wie geht’s?” czyli „witajcie, co słychać”. I w dzisiejszej lekcji dowiemy się, czym może nas zaskoczyć niemiecki w Szwajcarii – zapraszam!
 
RÓŻNICE W SŁOWNICTWIE
Jedną z pierwszych różnic, które zauważymy i usłyszymy w Szwajcarii, są różnice w słownictwie. Szwajcarzy chętnie pożyczali słowa od Francuzów. Np. Rower, czyli „das Fahrrad” dla Niemca, to już „das Velo”, często wymawiane jako „sVelo” dla Szwajcara.
 
Niemcy, kiedy chcą ściąć włosy, pójdę “zum Friseur”, to szwajcarzy pójdą „zum Coif­feur”.
 
W niemieckim sklepie, kiedy chcemy kupić kurczaka, poprosimy o “Hähnchen” w Szwajcarii natomiast poprosimy o „Poulet” czyli o pulardę, innymi słowy o „kurę” z francuskiego.
 
Bywa tak, że Szwajcarskie odpowiedniki niemieckich słów brzmią bardzo podobnie, ale jednak trochę inaczej. Np. żeby zaparkować samochód, Niemcy go „parken” a Szwajcarzy „parkieren”.
 
Podobnie Niemcy „grillen” czyli „grillują”podczas gdy Szwajcarzy „grillieren”.
 
W Szwajcarii różni się też wymowa. Np. niemieckie „k” często bywa wymawiane jak „ch”. Np. „dziecko”, czyli po niemiecku „das Kind” w Szwajcarii brzmi nieco bardziej jak „Chind”, a jak jest zimno, Niemiec powie, że jest „kalt”, co w ustach Szwajcara będzie brzmiało bardziej jak „Chalt”.
 
Szwajcarzy połykają często też „e” na końcu słowa w liczbie mnogiej, tak że niemieckie „Bäume – drzewa” i „Leute – ludzie” często brzmią w Szwajcarii jak „„Bäum” i Leut”.
Ciekawa jest też różnica w pisowni.
 
Szwajcarzy zamiast Eszet (ß), zamiast tej charakterystycznej dla niemieckiego literki, używają używają dwóch literek „ss”. Np. słowo „Straße – ulica” w Niemczech będzie zapisane z „ß” po środku, a w Szwajcarii z podwójnym „ss” (Strasse).
 
W szwajcarskim niemieckim słowa mają czasami też inne rodzajniki, np. w Szwajcarii piszemy „das Email” podczas gdy w Niemczech „die Email”. Inna też bywa liczba mnoga, np. Niemieckie „Parks – parki” to w Szwajcarii „die Pärke”.
 
Nie są to oczywiście wszystkie różnice między niemieckim z Niemiec i Szwajcarii. Są to jednak wszystkie różnice w dzisiejszym odcinku.
Jeśli znacie jeszcze jakieś inne ciekawe różnice napiszcie o nich w komentarzach.
A gdybyście chcielibyście poznać różnice między niemieckim z Niemiec a innymi odmianami niemieckiego, np. Niemieckim z Austrii, napiszcie mi o tym w komentarzach.
 
Dzisiaj w ramach cytatu to samo powiedzenie po szwajcarsku i niemiecku:
Schweiz: Frage chostet nüt. – pytania nic nie kosztują. (wersja niemiecka)
Deutsch: “Fragen kostet nichts.” – pytania nic nie kosztują. (wersja niemiecka)
Opublikowano Dodaj komentarz

Przydatne zwroty i idiomy z „haben”

Słowo „haben – mieć” jest jednym z najczęściej używanych słów w niemieckim. Warto więc znać różne zwroty z tym słowem, bo na pewno je usłyszcie. W tym odcinku nauczymy się 9 takich przydatnych wyrażeń w całych zdaniach.  

Es eilig haben – spieszyć się

Ich muss los! Ich hab’ es eilig. – Muszę lecieć. Spieszę się. 

Glück haben – mieć szczęście

Wir hatten Glück, dass uns nichts passiert ist. – Mieliśmy szczęście, że nic nam się nie stało. 

Durst haben – mieć pragnienie 

Po niemiecku zamiast mówić, że „chce nam się pić” dosłownie powiemy, że „mamy pragnienie”:

Gib mir ein Glas Wasser. Ich habe Durst. – Daj mi szklankę wody. Chce mi się pić. 

Hunger Haben – mieć głód. 

Po niemiecku zamiast mówić, że „chce nam się jeść” dosłownie powiemy, że „mamy głód”:

Ich habe Bärenhunger – jestem głodny jak wilk (dosł. mam niedźwiedzi głód)

Recht haben – mieć rację

Das stimmt. Du hast Recht. – To się zgadza. Masz rację. 

Angst haben – mieć strach

Sie hat Angst vor Spinnen. – Ona boi się pająków. 

Gelegenheit haben – mieć okazję.

ich hatte noch keine Gelegenheit sie zu fragen – jeszcze nie miałem okazji jej zapytać. 

Keine Zeit haben – Nie mieć czasu

Ich habe keine Zeit. 

Lust haben – mieć ochotę

Ich habe heute Lust, ins Kino zu gehen – mam dzisiaj ochotę pójść do kina. 

ZADANIE

Język to przede wszystkim praktyka. Dlatego biorąc pod uwagę nasz dzisiejszy odcinek, jak powiecie po niemiecku: 

Nie mamy czasu. Spieszymy się. 

Podpowiedź: w obu zdaniach wykorzystamy „haben”, a odpowiedź na to zadanie ukryta była w tym odcinku. 

Cytat na dziś

„Alle Träume können wahr werden, wenn wir den Mut haben, ihnen zu folgen.“ – „Każde marzenia możemy urzeczywistnić, jeśli mamy odwagę za nimi podążać” – Walt Disney

Opublikowano Dodaj komentarz

Jak napisać email po niemiecku? cz. 1

Hallöchen, po odcinku na temat niemieckich zwrotów przydatnych podczas rozmów telefonicznych, przyszedł czas na odcinek na temat tego, jak napisać po niemiecku mail. Zarówno mail formalny, np. w pracy, jak i nieformalny, np. do kolegi lub koleżanki. Temat dzisiejszego odcinka zaproponował Łukasz, uczestnik naszego intensywnego kursu Niemiecki w 3 Miesiące. Tak, że pozdrawiamy Łukasza i zaczynamy. Zapraszam!

 

TYTUŁ MAILA

W skrzynce mailowej, w miejscu na tytuł, będzie zazwyczaj napis: „Betreff” czyli po polsku „dotyczy”. Tytuł maila, czyli „die Betreffzeile” powinien w kilku słowach wyjaśnić naszemu adresatowi, czego dany mail dotyczy, np. 

Lebenslauf und Anschreiben, Jak Kowalski – CV i List Motywacyjny, Jan Kowalski

Unser kommendes Meeting am 2. Dezember. – Nasze nadchodzące spotkanie 2 grudnia. 

Ihr Angebot vom ersten Juni. – Państwa oferta z pierwszego czerwca.

 

JAK ZACZĄĆ MAIL (ANREDE)

Mail, zwracamy od „Anrede”, czyli od zwrócenia się do naszego adresata. To, jak rozpoczniemy mail będzie się różniło w zależności od tego, czy nas mail jest formalny, bo piszemy np. do pracodawcy lub klienta, czy nieformalny, bo piszemy do kolegi. 

W przypadku maili formalnych, jeśli znamy nazwisko osoby, do której piszemy, możemy użyć następujących zwrotów:

Sehr geehrte Frau Schmidt, / Sehr geehrter Herr Schmidt, – Szanowna Pani Schmidt, / Szanowny Panie Schmidt,

Zwróćcie uwagę na to, że Niemcy nie łączą słowa „Pan” oraz „Pani” z imieniem, ale z nazwiskiem.  Tzn. Niemiec nie napisałby do mnie „Szanowny Panie Kamilu”, tylko „Szanowny Panie Kaszubski”, czyli użyłby nazwiska, nie imienia. I tak też trzeba to robić, gdy to my piszemy do Niemców. 

Kolejną ważną rzeczą jest to, że po takim powitaniu zawsze stawimy przecinek, a następne zdanie zaczynamy od małej litery. 

Forma “Szanowna Pani / Szanowny Panie” jest bardzo formalna. Jeśli więc piszemy do kogoś, z kim jesteśmy na Pan / Pani, ale chcielibyśmy nieco spuścić powietrza, możemy zacząć od:

Guten Tag Frau Schmidt, / Guten Tag Herr Schmidt, – Dzień dobry Pani Schmidt, / Dzień dobry Panie Schmidt,

Puryści językowi mogą się tutaj przyczepić do faktu, że „Guten Tag – Dzień Dobry” nie jest idealna, bo nie wiemy, czy nasz odbiorca otworzy mail w dzień czy w nocy. Jednak nawet jeśli nie jest to idealne wyrażenie – tak po prostu piszą Niemcy, więc tego się trzymamy. Ewentualnie można napisać:

Hallo Herr Schmidt, – Witam Panie Schmidt, 

I tak wiem, wyrażenie „witam” po polsku również jest traktowane przez niektóre osoby jako forma niepoprawna, język jednak ewoluuje i tak teraz pisze wiele osób. 

Jeśli nie znamy nazwiska naszego rozmówcy, możemy użyć zwrotu:

Sehr geehrte Damen und Herren, – Szanowni Państwo,

Z kolei gdybyśmy pisali mail do kolegi lub koleżanki, z którymi jesteśmy oczywiście na „ty”, możemy użyć następujących zwrotów:

Hallo Max, – Cześć Max,

Liebe Dominika, – Droga Dominiko,

Ewentualnie bardzo potocznym powitaniem, które użyjemy pisząc do dobrego kolegi będzie:

Hi Adrian / Hey Adrain / Huhu Adrian, – Siema Adrain,

 

WSTĘP (EINLEITUNGSSATZ)

Po zwróceniu się do naszego rozmówcy, pora na „Einleitungssatz” czyli „zdanie wprowadzające”. Na początku możemy podziękować za mail albo zapytanie, które dostaliśmy:

Vielen Dank für Ihre E-Mail / Ihre Anfrage… – Dziękuje bardzo za pański mail / pańskie zapytanie…

Koledze podziękujemy mniej formalnie, za pomocą:

Danke für Deine E-Mail…  Dzięki za Twój email. 

Następnie możemy napisać, dlaczego piszemy: 

Ich schreibe Ihnen, weil… – Pisze do Pana / Pani, ponieważ…

Ich schreibe Dir, weil… – Pisze do Ciebie, bo…


Warto znać też słowo „bezüglich” czyli „odnośnie…”

Bezüglich unseres Treffens… – Odnośnie naszego spotkania… 

 

ROZWINIECIE (DER HAUPTTEIL)

Po wstępie czas na rozwiniecie maila, gdzie dokładnie napiszemy, o co nam w mailu chodzi, np. dopytamy o szczegóły oferty pracy, wyślemy dokumenty, umówimy się na spotkanie, ewentualnie spotkanie odwołamy lub przesuniemy jego datę. Tym jak napisać dobre rozwinięcie zajmiemy się w kolejnym odcinku, bo jest to dość obszerny temat, a niechciałbym żeby odcinek zrobił się zbyt długi. Z kolei dzisiaj dam Wam jeszcze zwroty, które pozwolą Wam ładnie zakończyć mail:

 

ZDANIE KOŃCOWE

A na koniec, jeśli oczekujemy odpowiedzi od adresata naszego maila, możemy napisać:


Über eine Antwort würde ich mich sehr freuen. – Byłbym wdzięczny za odpowiedź. 

Ich freue mich auf Ihre/deine Antwort. – niedosłownie: Czekam na Pańską / Twoją odpowiedź (dosł. cieszę się na Pańską / Twoją odpowiedź).

Jeśli poprosiliśmy naszego odbiorcę o coś, możemy napisać:

Vielen Dank im Voraus. – Bardzo dziękuję z góry. 

Ewentualnie możemy zachęcić drug ą osobę do dalszego kontaktu:

Bei weiteren Fragen stehe ich Ihnen gern zur Verfügung. – W przypadku dalszych pytań pozostaję do Pańskiej dyspozycji.

Bei weiteren Fragen bin ich gern für Sie/dich da. – W przypadku dalszych pytań, chętnie Panu / Tobie pomogę. 

 

A już na samiutki koniec napiszemy:

Mit freundlichen Grüßen. – Z Poważniem (w przypadku maili formowalnych).
Liebe Grüße. – Serdeczne Pozdrowienia (w przypadku maili nieformalnych).  

 

ZADANIE

Język to przede wszystkim praktyka. Dlatego biorąc pod uwagę nasz dzisiejszy odcinek, wyobraźcie sobie, że dostaliście ofertę pracy w Niemczech od kobiety o imieniu „Marta Müller”. Jak będzie po niemiecku: 

Szanowna Pani Müller – …

 

Cytat na dziś

„Ich schreibe dir einen langen Brief, weil ich keine Zeit habe, einen kurzen zu schreiben.“ – „Piszę do Ciebie długi list, bo nie mam czasu na napisanie krótkiego” – Johann Wolfgang von Goethe

Opublikowano Dodaj komentarz

5 czasowników z „lassen” – vorlassen, sein lassen, stehen lassen, liegen lassen, nachlassen

Hallöchen – na naszych intensywnych kursach – Niemiecki w 3 Miesiące – często padają pytania o słowo „lassen”. Dlatego w dzisiejszym odcinku zajmiemy się zwrotami z tym słowiem – wyjaśnimy sobie, co znaczą i jak używać  vorlassen, sein lassen, stehen lassen, liegen lassen, nachlassen. Zapraszam!

  1. Vorlassen – przepuszczać

    Słowa „vorlassen” użyjemy, “wenn wir Schlange stehen – kiedy stoimy w kolejce” z pełnym koszem zakupów, a za nami stanął ktoś tylko z jedną rzeczą, np. jabłkiem. W takim wypadku możemy taką osobę zapytać: „Wollen Sie vorgehen? – Chce Pani przejść przede mnie?”. I taka Pani, jak wróci do domu, może powiedzieć

    Ein netter Mann hat mich an der Kasse vorgelassen. – Jakiś miły człowiek puścił mnie przy kasie.
  2. Sein lassen – przestać coś robić / darować sobie coś.

    „Sein lassen / seinlassen” – pisane razem lub osobno, jest bardzo potocznym określeniem, którego użyjemy, żeby powiedzieć komuś, żeby przestał coś robić, np. Jeśli ktoś ciągle gwiżdże, możemy mu powiedzieć:

    Lass endlich das Pfeifen sein! – Daruj sobie wreszcie to gwizdanie.

    „Sein lassen” użyjemy też wtedy, gdy nie chcemy o czymś rozmawiać, np.

    Lassen wir das sein! – Darujmy sobie to = darujmy sobie ten temat.

  3. Stehen lassen – zostawić coś (w pozycji stojącej)

    Niemcy, gdy chcą powiedzieć, że coś gdzieś zostawali, często określą w jakiej pozycji to coś zostawili. Słówko „stehen” znaczy „stać”. Kiedy „wir lassen etwas stehen” oznacza to, że zostawiamy coś w pozycji stojącej – czyli „stehen”. „Stehen lassen” użyjemy, gdy np. postawimy w pociągu walizkę, a następnie zapomnimy o niej i wyjdziemy na stacji bez tej walizki – wówczas powiemy:

    Ich habe meinen Koffer im Zug stehengelassen. – Zostawiełm moją walizkę w pociągu.

    Używamy tutaj „stehenlassen” bo wspomnianą walizkę zostawiłem w pozycji stojącej.
  4. Liegen lassen – zostawić coś (w pozycji leżącej)

    Gdybyśmy zostawili coś w pozycji leżącej, czyli najpierw byśmy coś – nie postawili, ale położyli, np. torbę i tę torbę zostawili leżącą na podłodze, wówczas użyjemy czasownika „liegen lassen” czyli właśnie „zostawić coś (w pozycji leżącej)”.

    Ich habe meine Tasche im Zug liegenlassen. Zostawiłem moją torbę w pociągu (w pozycji leżącej.


    Ta niemiecka precyzja w określeniu, czy coś zostawiliśmy w pozycji stojącej czy leżącej może wydawać się nieco nawyrost, jednak w polskim mamy podobne przykłady, bo ostatecznie też określamy pozycję i mówimy, że coś stawiamy, czy może kładziemy.

  5. Nachlassen – ustawać.

    „Nachlassen”
    użyjemy, jak polskiego „ustawać”. np.

    Der Regen hat endlich nachgelassen – Deszcz w końcu ustał. 
    „Nachlassen” jest czasownikiem rozdzielnie złożonym.

    Die Wirkung des Medikaments lässt nach zwei Tagen nach. – Działanie tego leku ustaje po dwóch dniach. 

A już na koniec – gdybyście dowiedzieć się nieco więcej na temat słowa „lassen”, poniżej zamieszczam linki do jeszcze dwóch odcinków na temat tego słowa:

https://zapytajpoliglote.pl/lassen-czy-gelassen/
https://zapytajpoliglote.pl/bleiben-oraz-lassen/

ZADANIE

Język to przede wszystkim praktyka. Dlatego biorąc pod uwagę nasz dzisiejszy odcinek, jak powiesz po niemiecku – „połóż plecak”, a dokładniej mówiąc: „zostaw plecak (w pozycji leżącej). 

Lass den Rucksack (…) – połóż plecak. 

PODSUMOWANIE

Dzisiaj omówiliśmy sobie 5 wyrażeń ze słowem „lassen”, były to:

vorlassen – przepuścić kogoś

sein lassen – darować sobie coś

Stehen lassen – zostawić coś (w pozycji stojącej)

Liegen lassen – zostawić coś (w pozycji leżącej)

Nachlassen – ustawać.

Cytat na dziś

Wer werden will, was er sein sollte, der muss lassen, was er jetzt ist – kto chce stać się tym, kim powinien, musi najpierw zostawić to, kim jest teraz.” – Meister Eckart

5 czasowników z „lassen” – vorlassen, sein lassen, stehen lassen, liegen lassen, nachlassen

5 czasowników z „lassen” – vorlassen, sein lassen, stehen lassen, liegen lassen, nachlassen
Niemiecki

&nbsp
 

00:00 /
 

1X

 

Opublikowano Dodaj komentarz

Szyk końcowy w niemieckim

KONKURS! 🙂 Zapraszamy na nasz nowy kanał YouTube: https://www.youtube.com/channel/UCrEaqn0dw2HOlg_8FYS9f1g 

SZYK ZDANIA – MAŁA POWTÓRKA

W poprzednim odcinku wyjaśniliśmy sobie dokładnie, co to jest szyk zdania – dlatego jeśli jeszcze tego odcinka nie oglądaliście, warto to zrobić przed obejrzeniem tego odcinka,  bo wyjaśnialiśmy sobie tam podstawy, dzięki którym dzisiejszy odcinek będzie znacznie łatwiejszy do zrozumienia. Tak czy inaczej, zaczniemy od króciutkiej powtórki. 

Podstawowe zdanie składa się z podmiotu i orzeczenia. Podmiot to wykonawca czynności w zdaniu, np. w zdaniu „Ania je zupę” podmiotem jest „Ania”, bo to „ona” wykonuje czynność, w tym wypadku „je zupę”. Orzeczenie natomiast to odmieniony czasownik. Czasownik, to przypominam słowo opisujące czynność np. „jeść”. Czasowniki odmieniamy przez osoby, czyli zmieniamy ich końcowe, tak, żeby dopasować ją do osoby, np. ja jem, ty jesz, ona je. I taki odmieniony czasownik „jem”, „jesz”, lub “je” to właśnie orzeczenie. 

Zrozumienie tego, co to jest zdanie, co to jest podmiot i orzeczenie, pozwoli Wam bardzo łatwo nauczyć się niemieckiego szyku. Dlatego powtórzę jeszcze raz: najprostsze zdanie składa się z podmiotu (wykonawcy czynności) i orzeczenia (czynności, którą ten podmiot wykonuje).

Ich esse. – Ja jem. („Ja” to podmiot (wykonawca czynności), „esse – jem” to odmieniony czasownik – czynność)

Ana kommt. – Ania przyjdzie. („Ania” to podmiot (wykonawca czynności), „kommt – przyjdzie” to odmieniony czasownik – czynność)

Szyk zdania to kolejność słów w zdaniu. Szyk prosty mamy wtedy, kiedy na pierwszym miejscu  mamy podmiot, a na drugim odmieniony czasownik jak w przykładach: ich esse, Ana kommt.

SZYK KOŃCOWY

Szyk końcowy mamy wtedy, kiedy odmieniony czasownik (orzeczenie) dajemy na koniec zdania. Czyli kiedy zamiast:

Ich gehe nach Hause. – Ja idę do domu. 

Powiemy:

Ich nach Hause gehe. – Ja do domu idę.

Albo kiedy zamiast:

Ich will zu Abend essen. – Ja chcę zjeść kolację. 

Powiemy:

Ich zu Abend essen will. – Ja kolację zjeść chcę. 

Gdyby więc słowa były ludźmi stojącymi w kolejce do sklepu, to szyk końcowy mamy wtedy, kiedy odmieniony czasownik stawiamy na końcu tej kolejki. Pytanie, które może się Wam teraz nasuwać to „kiedy ten szyk końcowy w niemieckim zdaniu mamy?” A mamy go najcześciej po określonych słowach, np. Po „dass – że” oraz „weil – bo„, „ob – czy”, wenn – jeśli”, „falls – w przypadku gdybyś”, np. 

Du bist beschäftigt. – Ty jesteś zajęty.
Ich weiß, dass du beschäftigt bist. – Wiem, że ty zajęty jesteś. 

Sie will abnehmen – ona chce schudnąć. 

Sie ist auf Diät weil sie abnehmen will – ona jest na diecie, bo ona schudnąć chce.  

Du hast heute Zeit. – Ty masz dzisiaj czas. 

Sag mir, ob du heute Zeit hast. – Powiedz mi, czy ty dzisiaj czas masz. 

Sag mir, wenn du heute Zeit hast. – Powiedz mi, jeśli ty dzisiaj czas masz.

Du brauchst Hilfe – Ty potrzebujesz pomocy. 

Ruf mich an, falls du Hilfe brauchst – Zadzwoń do mnie, w przypadku gdybyś pomocy potrzebował. 

ZADANIE

Język to przede wszystkim praktyka. Dlatego biorąc pod uwagę nasz dzisiejszy odcinek, jeśli mamy zdanie „es ist spät – jest późno. Jak ułożycie słowa w wyrażeniu:

Ich gehe nach Hause weil (…). – Idę do domu, bo jest późno. 

PODSUMOWANIE

Dziś omówiliśmy sobie szyk końcowy. Szyk końcowy mamy wtedy, kiedy na pierwszym miejscu mamy podmiot, a na samym końcu zdania odmieniony czasownik.

Cytat na dziś

„Tu was du willst, aber nicht, weil du musst!” – „Rób co chcesz, ale nie dlatego, że musisz.” — Buddha