Opublikowano Dodaj komentarz

Denken, nachdenken i überlegen.

Hej, ostatnio padło bardzo dobre pytanie – czym różnią się słowa „denken, nachdenken i überlegen”. Wszystkie możemy przetłumaczyć na „mysleć”. Jak więc ich używać? Na to pytanie odpowiem w dzisiejszym odcinku.   

DENKEN (AN + AKK)

Zacznijmy „denken” czyli „myśleć” np.

ich denke, also bin ich – myślę więc jestem. 

Jest to najbardziej generalne słowo, oznacza, że w głowie mamy po prostu „Gedanken – myśli” na jakiś temat. Jeśli myślimy o czymś konkretnym, do słowa „denken” najczęściej dodamy jeszcze „an” po którym mamy biernik / Akkusativ, np.  

Ich denke an dich – myślę o Tobie (tak powie ktoś zakochany)

Am Freitag denke ich schon an das Wochenende – w piątek myślę już o weekendzie. 

Forma przeszła to „gedacht”, np.. Np. do jakiegoś spóźnialskiego możemy powiedzieć: 

Ich hab schon gedacht, du kommst nicht. – już myślałem, że nie przyjdziesz. 

NACHDENKEN (ÜBER + AKK) 

Kolejnym słowem jest „nachdenken”. „Nachdenken oznacza zastanawiać się, intensywnie o czymś myśleć”. „Nachdenken – zastanawiać się” znaczy już więc nie tylko „denken – myśleć”, nie tylko „Gedanken haben – mieć myśli”, ale „in Gadanken versunken sein – być zatopionym w myślach, rozważać „pros und contras – za i przeciw” albo czy coś jest „gut oder nicht – dobre lub złe”. 

Nachdenken łączy się najczęściej ze słowem „über”. “Nachdenken über – nastanawiać się nad” np. Jeśli inżynier ma jakiś problem w projekcie i szuka rozwiązania, może powiedzieć:

Ich muss über das Problem noch nachdenken – muszę się nad tym problemem jeszcze zastanowić.

Albo jak znajoma dostała ciekawą ofertę pracy i zastanawia się, czy ją przyjąć, czy nie, może 

Ich denke darüber an, ob ich das Angebot annehmen soll – rozważam to, czy powinnam przyjąć tą ofertę. 

Jak pewnie już zauważyliście, nachdenken jest rozdzielnie złożone, czyli w zdaniu rozdzielamy to słowo na dwa – mówimy więc:

Ich denke nach – ja rozważam

Du denkst nach – ty rozważasz

Er / sie / es denkt nach – on / ona / ono rozważa

Wir denken nach – my rozważamy

Ihr denkt nach – wy rozważacie

Sie / sie denken nach – Państwo / oni rozważają

Forma przeszła to „nachgedacht” np. 


Ich habe viel drüber nachgedacht und ich will es tun – wiele nad tym rozmyslałem, i chcę to zrobić.

Od „nachdenken – rozmyślać, intensywnie o czymś myśleć”, mamy słowo „ nachdenklich – zamyślony”. Jeśli więc zobaczymy, że kolega bardzo intensywnie zastanawia się nad czymś, możemy powiedzieć. 

Du siehst so nachdenklich aus. Was ist los? – wyglądasz na bardzo zamyślonego. Co się dzieje? 

ÜBERLEGEN

Podobnym słowem do „nachdenken” jest „überlegen”. „Überlegen” również znaczy zastanawiać się nad czymś ale bardziej um eine Entscheidung zu treffen – żeby podjąć decyzję. Np. w restauracji, jak podchodzi do nas kelner i pyta:

Wissen Sie schon, was Sie bestellen wollen – wie już Pan, co chce Pan zamówić.  

A my jeszcze nie zdecydowaliśmy, możemy odpowiedzieć:

Ich überlege noch – zastanawiam się jeszcze 

Innymi słowy:

Ich entscheide noch – jeszcze podejmuję decyzję. 

Überlegen” jest bardziej potocznym określeniem niż „nachdenken”. Na codzień, gdy nie dumamy nad czymś godzinami, tylko musimy podejmować wiele decyzji, użyjemy słowa  überlegen, np. 

Ich überlege wo ich einkaufen soll – zastanawiam się (podejmuję decyzję w głowie), gdzie zrobić zakupy.

Do słowa „überlegen” bardzo często dodamy jeszcze słowo „sobie”. Np. Jak ktoś nam coś zaproponuje, możemy powiedzieć:

Ich werde es mir überlegen – przemyślę to sobie. (tutaj „mir” znaczy „sobie”)

ZADANIE

Język to przede wszystkim praktyka. Wyobraźcie więc sobie, jesteście w restauracji i kelner pyta, co chcecie zamówić, a wy jeszcze nie zdecydowaliście. Jakiego słowa „ DENKEN”, „NACHDENKEN”, czy „ÜBERLEGEN” użylibyście w zdaniu:


Ich (…) an sie – myślę o niej

PODSUMOWANIE

DENKEN (AN + AKK) – myśleć o czymś = mieć jakieś myśli / opinie w głowie. 

NACHDENKEN (ÜBER AKK) – dumać nad czymś, rozważać coś – gruntowanie coś przemyśliwać. 

ÜBERLEGEN – rozważać, podejmować decyzje, określenie używane potocznie. 

Cytat na dziś

„Du wirst morgen sein was du heute denkst – jutro staniesz się tym, co dzisiaj myślisz” Buddha

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *