Opublikowano Dodaj komentarz

Dann czy denn?

Dzisiaj odpowiemy sobie na pytanie, czym różnią się słowa „dann” i „denn”. Zapraszam!

DANN

„Dann” oznacza „potem, wtedy, następnie”. „Dann” używamy, żeby zazwyczaj umiejscowić czynności w czasie, tzn. żeby powiedzieć że zrobiliśmy najpierw jedną rzecz, dann – następnie drugą rzecz, następnie – dann trzecią rzecz itd. np. 

Zuerst dusche ich mich, dann gehe ich schlafen – najpierw biorę prysznić, potem / następnie idę spać. 

Zuerst komme ich nach Hause, dann lese ich ein Buch – najpierw wrócę do domu, potem poczytam książkę. 

Dann” pozwala nam więc określić, że coś będzie działo się jako „następne w kolejce”. I już w zależności od sytuacji raz przetłumaczymy „dann” na „potem”, innym razem na „wtedy”

Was machen wir – co robimy?

Zuerst muss ich das Geld ausziehen – najpierw muszę wypłacić pieniądze.

Was machen wir dann? – co wtedy zrobimy / co zrobimy jako następne. 

Dann gehen wir ins Kino – potem pójdziemy do kina. 

DENN

„Denn” oznacza natomiast „bo, ponieważ”. Dzięki „denn” możemy określić przyczynę:

Er ist zu spät gekommen, denn er hatte eine Panne – on przyjechał spóźniony, bo złapał gumę.

Ich gehe heute nicht ins Kino, denn ich habe keine Zeit – nie idę dzisiaj do kina, bo nie mam czasu. 

„Denn” służy nam też żeby wzmocnić nieco zdanie, nadać mu więcej wyrazu, np. 

Wo sonst – gdzie indziej?

Wo denn sonst? – a gdzieżby indziej?

Warum? – dlaczego?

Warum denn? – dlaczegóż to?

Was ist passiert? – co się stało?

Was ist denn passiert? – cóż się stało?

DANN VS. DENN

Porównajmy teraz sobie „dann – następnie, później” i „denn – ponieważ”.

Ich habe gegessen, dann habe ich meine Freundin angerufen – zjadłem, a następnie zadzwoniłem do koleżanki.

Ich habe gegessen, denn ich Hunger hatte – zjadłem, bo byłem głodny

ZADANIE

Język to przede wszystkim praktyka. Jakiego więc słowa „DANN”, czy „DENN” użylibyście w zdaniu:

Ich bleibe zu Hause, (…) ich beschäftigt bin.  – Zostaję w domu, bo jestem zajęty.  

PODSUMOWANIE

DANN – „potem, wtedy, następnie.

DENN – ponieważ, a także żeby wzmocnić nieco zdanie (warum denn – czemuż).

Cytat na dziś

„Zuerst ignorieren sie dich, dann lachen sie über dich, dann bekämpfen sie dich und dann gewinnst du. – najpierw Cię ignorują, potem wyśmiewają, potem zwalczają, a potem zwyciężasz“.

Mahatma Gandhi

Opublikowano 1 komentarz

Vor czy bevor?

Dziś odpowiemy sobie na pytanie, czym różnią się słowa „vor” i bevor” – zapraszam!

VOR

„Vor” znaczy „przed”. Za pomocą „vor” możemy określić, że albo:

  • coś ma miejsce przed czymś w czasie. np. vor der Arbeit, jogge ich – przed pracą, biegam. 
  • Ktoś lub coś znajduje się przed kimś lub czymś w przestrzeni – jak w kolejce do sklepu, np. Er sitzt zwei Reihen vor uns – on siedzi dwa rzędy przed nami. 

Najważniejszą rzeczą do zapamiętania, jeśli chodzi o słowo „vor – przed” jest to, że po tym słowie stawiamy rzeczownik, lub innymi słowy najczęściej pojedyncze słowo jak „praca, szkoła, dom, osoba, okres czasu np. rok, miesiąc” itd.:

Vor dem Haus – przed domem

Vor dem Kino – przed kinem

Vor der Arbeit – przed pracą

Vor der Schule – przed szkołą

„Vor” używa się w szczególności do określania, ile czasu temu coś się działo. Wówczas dosłownie mówimy:

Vor einer Woche – przed tygodniem (= tydzień temu)

Vor zwei Monaten – przed dwoma miesiącami (= dwa miesiące temu)

Vor einem Jahr – przed rokiem – przed rokiem (= rok temu)

Pamiętajcie, że po „vor” mamy Dativ, tzn. „Der” i „das” zmieni się na „dem”, a „die: zmieni się na „der”: np.

Das Haus —> vor dem Haus

Die Arbeit —> vor der Arbeit

 

BEVOR

„Bevor” przetłumaczymy na „zanim”. Najważniejszą rzeczą do zapamiętania jest to, że po „bevor” mamy czynność, np. 

Bevor ich abreise – zanim odjadę

Bevor ich gehe – zanim pójdę

Bevor ich esse – zanim zjem

Drugą istotną kwestią jest to, że w zdaniu z „bevor” nie tylko zawsze jest czasownik, ale ten czasownik idzie na koniec:

Ich gehe in Urlaub – idę na urlop
ALE

Bevor ich in Urlaub gehe – zanim na urlop pójdę

Ich esse das Frühstück – jem śniadanie 

ALE

Bevor ich das Frühstück esse – zanim śniadanie zjem

Kolejne zdanie będzie zaczynam się od czynności – bo czynności lubią się ze sobą stykać w zdaniu:

Bevor ich in Urlaub gehe, will ich noch einiges erledigen – zanim na urlop pójdę, chcę jeszcze parę spraw załatwić.

Bevor ich das Frühstück esse, muss ich dir etwas erzählen – zanim śniadanie zjem, muszę Ci co opowiedzieć. 

 

VOR VS. BEVOR

Porównajmy teraz sobie „vor – przed” oraz „bevor” zanim:

Vor der Arbeit, esse ich das Frühstück – przed pracą, jem śniadanie (tutaj mamy tylko rzeczownik – praca).

Bevor ich zur Arbeit fahre, esse ich das Frühstück – zanim do pracy pojadę, zjem śniadanie (tutaj mamy czynność – pojadę).

Vor dem Urlaub, will ich noch einiges erledigen – przed urlopem, chcę jeszcze parę spraw załatwić. (tutaj mamy tylko rzeczownik – praca).

Bevor ich in Urlaub gehe, will ich noch etwas erledigen – zanim na urlop pójdę, chcę jeszcze coś załatwić. (tutaj mamy czynność – pójdę).

 

ZADANIE

Język to przede wszystkim praktyka. Jakiego więc słowa „vor”, czy „bevor” użylibyście w zdaniu:

(…) dem Haus ist ein kleiner Garten – Przed domem jest mały ogród.  

 

PODSUMOWANIE

VOR – przed. Po „Vor” mamy rzeczownik.

Bevor – zanim. Po „Bevor” mamy czynność.

 

Cytat na dziś

„Niemand weiß, was er kann, bevor er’s versucht. – nikt nie wie, czego może dokonać, zanim nie spróbuje“.

Opublikowano Dodaj komentarz

Sich verlaufen czy sich verfahren?

Dzisiaj odpowiemy na pytanie Krystyny, która zapytała, jak po niemiecku powiedzieć, że się zgubiliśmy. Czy powinniśmy używać słowa „verlaufen” i w związku z tym powiedzieć „ich habe mich verlaufen”, czy może powinniśmy używać słowa „sich verfahren” i w związku z tym mówić „ich habe mich verfahren”. Cóż – to zależy! Zapraszam do oglądania. 

SICH VERLAUFEN

Jezyk niemiecki jest językiem precyzyjnym. Pozwala wyrazić nam wiele szczegółów. I tak np. Jeśli „zgubimy się” idąc na piechotę, użyjemy innego słowa niż wtedy, gdy zgubimy się jadąc samochodem. 

Wenn wir zu Fuß gehen und die Orientierung verlieren, sagen wir, dass wir uns verlaufen haben. – kiedy idziemy na piechotę i stracimy orientację, mówimy, że sie zgubiliśmy. 

Czyli „sich verlaufen” oznacza – „zgubić się, idąc na piechotę”. Zauważcie, że w „sich verlaufen” ukryte jest słowo „laufen – iść / biec”, w każdym razie poruszać się pieszo.  

Wenn wir uns in der Stadt verlaufen, müssen wir nach dem Weg fragen oder einen Stadtplan schauen – kiedy się w mieście zgubimy, musimy o właściwą drogę zapytać albo spojrzeć na plan miasta. 

*Tak na marginesie – mapa miasta to po niemiecku „Stadtplan – dosł. plan miasta)

Der Park ist so groß, dass man sich darin verlaufen kann – ten park jest tak duży, że można się w nim zgubić

Pamiętajcie, że „sich verlaufen”, ponieważ jest czasownikiem zwrotnym, w przeszłości, jak wszystkie czasowniki zwrotne, odmienia się z „haben”. 

Ich habe mich im Wald verlaufen – zgubiłem się w lesie. 

SICH VERFAHREN

Nasze drugie słowo, „sich verfahren” również oznacza zgubić się, jednak nur wenn wir mit dem Auto fahren – tylko jak jedziemy samochodem. Stąd ukryte w słowie „verfahren” słowo „fahren – jechać samochodem„

Wenn wir mit dem Auto fahren, und den Weg nicht kennen, können wir uns verfahren – kiedy jedziemy samochodem i drogi nie znamy, możemy zabłądzic. 

Sich verfahren – zabłądzić jadąc” dotyczy nie tylko „samochodu” ale każdego pojazdu, którym jedziemy np.:

Wenn wir mit dem Fahrrad fahren, können wir uns auch verfahren – kiedy jedziemy rowerem, również możemy zabłądzić. 

Wir haben gestern einen Fahrradausflug gemacht und uns verfahren – wczoraj zrobiliśmy sobie wycieczkę rowerową i zabłądziliśmy. 

Oczywiście „sich verfahren”, ponieważ jest czasownikiem zwrotnym, w przeszłości łączy się z „haben”:

Wir haben uns in der Stadt verfahren – zgibiliśmy się w mieście

ZADANIE

Język to przede wszystkim praktyka. Jakiego więc słowa „sich verlaufen”, czy „sich verfahren” użylibyście w zdaniu:

Wir sind durch den Park zu Fuß gegangen und wir haben uns (…) – Szliśmy przez park na piechotę i się zgubiliśmy. 

PODSUMOWANIE

SICH VERLAUFEN – zgubić się idąc na piechotę. 

SICH VERFAHREN – zgubić się jadąc

Cytat na dziś

„Manchmal muss man sich verlaufen, um sich zu finden – czasami trzeba się zgubić, żeby się odnaleźć“.